Nieuw zink glanst. Na een paar jaar is het dof grijs, en soms zie je er witte vlekken, donkere strepen of bruine plekken op. Veel mensen schrikken daarvan. Zink uitslag is meestal onschuldig, maar niet altijd. Hieronder lees je wat elke kleur betekent, wanneer je er niets mee hoeft en wanneer het een teken is dat het zink aandacht nodig heeft.
Zinkwerk nalopen hoort bij dakonderhoud in Bergen op Zoom. De kleur van het zink vertelt vaak al iets over hoe het erbij ligt.
Waarom verandert zink van kleur?
Zink reageert met lucht en regen. Aan de buitenkant vormt zich langzaam een dunne laag, de patina. Die laag is dof en blauwgrijs, en ze beschermt het zink tegen verdere aantasting. Een zinken goot of dakrand die dof grijs is, doet dus precies wat hij moet doen. Die patina hoort er te zitten.
Voor die patina zijn twee dingen nodig: afwisselend nat en droog worden, en lucht. Gaat een van de twee mis, dan krijg je een andere kleur. Daar zit het verschil tussen onschuldige en minder onschuldige uitslag.
Wat betekent welke zink uitslag?
| Wat je ziet | Wat het meestal is | Erg? |
|---|---|---|
| Dof blauwgrijs, egaal | Patina | Nee, dit beschermt het zink |
| Witte, poederige vlekken of strepen | Witroest door lang nat zink zonder lucht | Meestal niet, wel kijken waar het vocht vandaan komt |
| Donkere of zwarte strepen in de looprichting van het water | Vuil of afstromend water van het dak | Meestal niet, wel schoonhouden |
| Bruine of roestkleurige vlekken | IJzer: spijkers, beugels, slijpsel van werk in de buurt | Plaatselijk, laten bekijken |
| Groene aanslag | Algen, of water van koper erboven | Algen niet, koper op den duur wel |
| Witte uitslag met putjes of gaatjes | Corrosie die door het zink heen gaat | Ja |
Hoe ziet zink er na een paar jaar uit?
Nieuw zink is licht en glanzend. In het eerste jaar wordt het al wat doffer, en na een paar jaar is het egaal grijs. Bij voorpatineerd zink is die grijze kleur er al vanaf het begin. Op de zonkant gaat het sneller dan op de schaduwkant, dus een dakkapel kan aan twee kanten een andere tint hebben. Ook een stuk dat later is vervangen, valt de eerste jaren op tussen het oude zink. Dat trekt vanzelf bij.
Wat is witroest op zink?
Witroest is een witte, soms wat poederige laag op zink. Ze ontstaat als zink langdurig nat blijft zonder dat er lucht bij kan. Je ziet het bij nieuw zink dat in een stapel heeft gelegen, maar ook op plekken waar water lang blijft staan. Bijvoorbeeld onderin een goot met weinig afschot, of achter een strook zink waar condens niet weg kan.
Een beetje witroest op de buitenkant is vooral een schoonheidsfout. Het zink vormt daarna vaak alsnog zijn normale patina. Komt de witroest steeds terug op dezelfde plek, dan blijft daar water staan of komt er vocht van achteren. Dat is het punt om naar te kijken, niet de witte kleur zelf.
Waar komen donkere strepen op zink vandaan?
Donkere strepen lopen meestal in de richting waarin het water stroomt. Ze komen van vuil, mos of bladeren die met het regenwater meekomen. Bij een goot onder een dak met oude bitumen of veel vervuiling zie je het vaak. Het is meestal onschuldig. Water van sommige oude dakbedekkingen of van koper kan zink wel sneller aantasten op de plek waar het steeds langs loopt. Zie je daar putjes ontstaan, dan is het meer dan kleur. Over de levensduur van zink lees je meer bij hoe lang zinkwerk meegaat.
Moet je uitslag van zink afhalen?
Nee, liever niet. Wie zink gaat schuren of met een agressief middel schoonmaakt, haalt ook de beschermende patina weg. Het zink begint dan opnieuw en wordt daar dunner van. Wil je het netter hebben, dan kun je het volgende doen:
- Spoel vuil en aanslag weg met gewoon water en een zachte borstel.
- Haal blad en mos weg, zodat het zink na een bui weer droogt. Bij goten gaat dat samen met de dakgoot schoonmaken.
- Gebruik geen staalwol, schuurpapier of hogedrukspuit.
- Gebruik geen bleek of zure schoonmaakmiddelen.
- Laat witte uitslag gewoon zitten als het zink verder heel is. Ze verdwijnt vaak vanzelf in de patina.
Een uitzondering is zink dat gesoldeerd moet worden. Dan moet de patina rond de naad juist wel weg, maar alleen op die plek en vlak voor het solderen. Zie zink solderen.
Wanneer is uitslag op zink wel een probleem?
- Je ziet kleine putjes of gaatjes in de uitslag.
- De uitslag zit steeds op dezelfde plek en komt na schoonmaken terug.
- Binnen achter het zink is het vochtig, bijvoorbeeld in de zijwand van een dakkapel.
- Het zink voelt ruw of schilferig, of geeft mee als je erop drukt.
- Er staat water in de goot op de plek van de uitslag.
Bij de wangen van een dakkapel is witte uitslag aan de buitenkant soms een teken van vocht aan de achterkant. Het zink corrodeert dan van binnenuit. Hoe je dat beoordeelt, lees je bij een dakkapel met zinken bekleding.
Wanneer laat je zink met uitslag bekijken?
Als je putjes ziet, als de uitslag terugkomt op dezelfde plek of als er binnen vocht is achter het zink. Is het zink alleen van kleur veranderd, dan kun je het rustig laten. Twijfel je, stuur dan een foto van dichtbij. Renske plant met je in wanneer Laurens komt kijken. Wat we aan zinkwerk doen, lees je bij zink- en loodwerk.
Veelgestelde vragen
Is witte uitslag op zink erg?
Meestal niet. Het is witroest door zink dat lang nat bleef. Pas als er putjes in zitten of het steeds terugkomt, laat je het bekijken.
Moet ik de grijze laag van mijn zinkwerk afhalen?
Nee. Die doffe grijze laag is patina en beschermt het zink. Schuren maakt het zink dunner.
Waar komen bruine vlekken op zink vandaan?
Meestal van ijzer, zoals spijkers, beugels of slijpsel van werk in de buurt. Dat laat je plaatselijk bekijken.


