Een plat dak is niet helemaal plat. Het loopt licht af naar een punt waar het water het dak verlaat. Van daaruit gaat het via een regenpijp naar beneden. Hoe een regenpijp bij een plat dak hoort te zitten, bepaalt of het water snel weg is of blijft staan. Hieronder lees je welke soorten afvoer er zijn, waar ze aan moeten voldoen en waar het in de praktijk vaak misgaat.
De afvoer nakijken is een vast onderdeel van dakonderhoud in Bergen op Zoom. Een verstopte of slecht aangesloten uitloop is een van de bekendste oorzaken van lekkage.
Hoe gaat het water van een plat dak naar de regenpijp?
Er zijn drie gangbare manieren.
| Soort afvoer | Hoe het werkt | Let op |
|---|---|---|
| Uitloop in het dakvlak | Een trechter in het dak, met een buis naar een regenpijp binnen of buiten | Moet op het laagste punt liggen en goed zijn ingebrand |
| Spuwer door de dakrand | Een korte buis door de opstand, die het water in een vergaarbak met regenpijp laat lopen | Vergaarbak raakt snel vol met blad |
| Goot langs de dakrand | Het water loopt over de daktrim de goot in, en vandaar naar de regenpijp | Aansluiting tussen dakrand en goot moet kloppen |
Bij veel woningen met een uitbouw zie je een uitloop in het dakvlak, met een regenpijp aan de buitenkant. Bij oudere rijwoningen loopt de pijp soms binnen, in een koker of achter een betimmering. Dat werkt, maar een lek daar merk je pas als het binnen nat wordt. Weet je niet waar je regenpijp loopt, kijk dan beneden waar het water uitkomt en volg de pijp naar boven. Zo weet je bij een lekkage meteen waar je moet zoeken.
Waar moet de regenpijp van een plat dak aan voldoen?
- Op het laagste punt. Ligt de uitloop hoger dan de rest van het dak, dan blijft het water ernaast staan.
- Goed ingewerkt. De uitloop heeft een flens die in de bitumen wordt meegebrand. Dat is de plek waar de afvoer waterdicht wordt.
- Groot genoeg. De doorsnede van uitloop en pijp moet passen bij het dakoppervlak. Een te kleine afvoer houdt een hoosbui niet bij.
- Genoeg afvoeren. Een groter dak heeft meer dan één afvoer nodig. Raakt er één verstopt, dan kan het water nog weg.
- Een noodoverloop. Een opening in de dakrand iets boven het dakvlak, die het water naar buiten laat als de afvoer het niet bijhoudt.
Hoeveel afvoeren een dak precies nodig heeft, hangt af van de grootte, de vorm en de plek. Dat bekijk je per dak. Over de noodoverloop lees je meer bij een noodoverloop op je plat dak.
Waar gaat het mis bij de afvoer van een plat dak?
- De uitloop is losgeraakt van de bitumen. Het water loopt dan langs de buis naar binnen, vaak vlak naast de regenpijp.
- De uitloop ligt te hoog. Na een nieuwe laag of isolatie ligt het dak soms hoger dan de oude uitloop, of juist lager.
- Verstopping. Blad, mos, grind of nestmateriaal sluit de uitloop af. Zie lekkage door een verstopte dakafvoer.
- De regenpijp is gescheurd. Bij een pijp in een koker of binnenmuur zie je dat pas aan vocht.
- Een hoger dak loost op een lager dak. De regenpijp van een hoog dak eindigt op het platte dak van de uitbouw. Op die plek slijt de bitumen sneller.
Mag een regenpijp uitkomen op een lager plat dak?
Het komt veel voor: de regenpijp van het hoofddak eindigt op het dak van de uitbouw. Het water loopt dan over dat lagere dak naar zijn eigen afvoer. Dat kan, mits het lagere dak en de afvoer het extra water aankunnen. Op de plek waar de pijp eindigt, valt het water bij elke bui op dezelfde plek. Een extra laag bitumen of een tegel onder de uitmonding helpt tegen slijtage. Beter is vaak om de pijp door te zetten naar de afvoer van het lage dak, zodat het water niet over het dakvlak hoeft.
Wat verandert er aan de afvoer bij een dakrenovatie?
Bij een nieuw dak of bij isoleren aan de buitenkant komt het dakvlak hoger te liggen. De oude uitloop zit dan te laag en moet worden vervangen door een langere of een nieuwe. Dat is ook het moment om te kijken of er genoeg afvoeren zijn en of er een noodoverloop moet komen. Een afvoer verplaatsen naar het echte laagste punt kan bij een renovatie vaak eenvoudig. Later is het meer werk.
Ook het afschot telt mee. Loopt het dak niet goed naar de afvoer, dan helpt een nieuwe afvoer maar half. Hoe je dat aanpakt, lees je bij afschot op een plat dak verbeteren.
Zink of kunststof voor de regenpijp?
Bij een plat dak is de regenpijp aan de buitenkant meestal van kunststof of zink. Kunststof is licht en goedkoop. Zink past bij oudere huizen en bij zinkwerk op de dakrand. Binnen in een koker ligt vaak kunststof. Welke keuze bij je huis past, lees je bij zinken regenpijpen vervangen.
Wanneer laat je de afvoer van je plat dak nakijken?
Als er na een bui langer dan een dag water op het dak staat, als het lekt naast de regenpijp of als het dak binnenkort wordt vernieuwd. Maak een foto van de uitloop van bovenaf en van de regenpijp beneden. Renske plant met je in wanneer Laurens komt kijken. Hij gaat het dak op en bekijkt de uitloop, het afschot en de aansluitingen. Wat we aan goten en afvoeren doen, lees je bij dakgoten en afvoeren.
Veelgestelde vragen
Hoeveel afvoeren heeft een plat dak nodig?
Dat hangt af van de grootte en de vorm van het dak. Een groter dak heeft meer dan één afvoer nodig, en liefst ook een noodoverloop.
Waarom lekt het naast mijn regenpijp?
Vaak is de uitloop losgeraakt van de bitumen. Het water loopt dan langs de buis naar binnen.
Moet de afvoer mee bij een dakrenovatie?
Meestal wel. Het dak komt hoger te liggen, dus de uitloop moet worden aangepast of vervangen.


