Op bijna elk plat dak in de schaduw groeit na een paar jaar mos. Groene kussentjes langs de rand, een groene waas rond de afvoer, plukken in de hoek bij de gevel. Is mos op een plat dak erg? Niet meteen, maar het is ook niet onschuldig. Hieronder lees je wat mos met bitumen doet, hoe je het weghaalt zonder je dak te beschadigen en hoe je ervoor zorgt dat het minder terugkomt.
Waarom groeit er mos op je plat dak?
Mos heeft weinig nodig: vocht, schaduw en een beetje vuil. Een plat dak heeft die drie vaak. Water loopt minder snel weg dan van een schuin dak. Blad, stof en zand blijven liggen en vormen een dun laagje aarde. In de schaduw van een boom, een hogere gevel of zonnepanelen droogt het dak langzaam op. Daar begint het mos. Op plekken waar water blijft staan, groeit het het snelst.
Mos, algen of korstmos?
Niet alles wat groen is, is mos. Een dunne groene of zwarte waas is meestal algen. Die groeien op plekken die lang nat blijven en maken het dak vooral glad. Korstmos zit plat op de ondergrond, in grijze, gele of groene vlekjes, en groeit heel langzaam. Echt mos vormt kussentjes die je kunt optillen. Algen en korstmos doen de bitumen weinig. Mos en alles wat erin gaat groeien, wil je wel weghalen.
Is mos op een plat dak erg?
Mos maakt bitumen niet direct kapot. De worteltjes van mos zijn kort en dringen niet door een goede toplaag heen. Het probleem zit in wat mos doet met water en vuil.
| Wat mos doet | Gevolg |
|---|---|
| Houdt water vast als een spons | De toplaag blijft langer nat en veroudert sneller |
| Groeit tussen de korrels van de leislag | Korrels laten eerder los, de bitumen komt bloot |
| Vangt blad en zand | Er ontstaat een laagje aarde waar ook gras en onkruid in groeien |
| Spoelt los bij regen | Plukken mos verstoppen de bladvanger en de afvoer |
| Bevriest in de winter | Nat mos in een naad of scheurtje maakt die bij vorst groter |
Erger dan mos zijn boompjes en grassen die in het vuil gaan groeien. Zaailingen van berken, wilgen en esdoorns maken wortels die wel in naden en aansluitingen kruipen. Die moeten er altijd uit.
Hoe haal je mos van een plat dak?
- Kies een droge dag. Droog mos laat makkelijker los dan nat mos, en je loopt veiliger.
- Begin bij de afvoer. Haal eerst de bladvanger eruit en leg er een doek of emmer bij, zodat het mos niet in de afvoer verdwijnt.
- Veeg met een zachte bezem. Werk van de afvoer af. Losse plukken veeg je bij elkaar.
- Gebruik een kunststof spatel voor dikke plukken. Schuif het mos er voorzichtig af. Druk niet in de toplaag.
- Spoel na met gewoon water. Een tuinslang zonder hoge druk is genoeg.
- Neem alles mee naar beneden. Laat mos niet bij de rand of de afvoer liggen.
- Maak de bladvanger schoon en zet hem terug.
Wat je bij dat soort klussen verder veilig zelf doet, lees je in plat dak onderhoud: wat je zelf kunt nalopen. Ga alleen het dak op als het veilig kan, lees ook veilig je plat dak op.
Wat gebruik je beter niet tegen mos?
- Hogedrukreiniger. Die spuit de leislag van de toplaag en kan water in naden en onder de dakrand drukken. Dan heb je na het schoonmaken een lekkage.
- Staalborstel, schraper of schep. Die krassen de toplaag open en halen korrels weg.
- Agressieve middelen. Sommige middelen tasten bitumen aan of zijn slecht voor de omgeving, omdat alles via de afvoer in het riool of de tuin komt. Gebruik alleen een middel dat geschikt is voor bitumen daken, en volg de gebruiksaanwijzing.
- Branden. Mos wegbranden met een brander beschadigt de bitumen en is brandgevaarlijk.
Twijfel je of een middel geschikt is, laat het dan liever staan. Een zachte bezem, water en geduld doen op een plat dak bijna altijd genoeg. Wat na het vegen achterblijft aan groene waas, verdwijnt vaak vanzelf als het dak een paar weken droog en schoon is. Mos dat je met de hand niet weg krijgt zonder te schrapen, zit meestal stevig in een oude toplaag. Dan is het verstandig om die plek te laten bekijken.
Hoe voorkom je dat mos terugkomt?
Helemaal voorkomen lukt op een dak in de schaduw niet. Wel kun je het mos een stuk minder kans geven.
- Haal twee keer per jaar blad en vuil weg, in het najaar en in het voorjaar.
- Houd de afvoeren en bladvangers vrij, zodat water niet blijft staan.
- Snoei takken die over het dak hangen. Minder schaduw en minder blad betekent minder mos.
- Laat plekken waar water blijft staan bekijken. Een kuil in het dak of te weinig afschot is vaak de plek waar mos begint. Lees meer in water blijft staan op je plat dak.
- Kijk ook onder zonnepanelen en rond lichtkoepels. Daar blijft vuil het langst liggen.
Onder zonnepanelen en op een dakterras
Onder zonnepanelen is het donker en vochtig, en blijft vuil liggen. Daar groeit mos vaak het hardst, terwijl je het niet ziet. Kijk er een keer per jaar onder, of vraag het bij een inspectie. Op een dakterras groeit mos tussen en onder de tegels. Haal de tegels af en toe op en maak de ondergrond schoon, vooral rond de afvoer.
Wanneer laat je een dakdekker naar mos op je dak kijken?
Als er veel mos ligt en je niet veilig op het dak kunt, als er onder het mos kale zwarte plekken zitten of als er boompjes in de naden groeien. Dan is het meer dan schoonmaken. Stuur eerst een foto van het dak en de plek waar het mos zit. Renske kijkt mee en plant in wanneer Laurens komt kijken. Hij ziet of de toplaag onder het mos nog goed is. Meer over de aanpak lees je bij dakonderhoud.
Veelgestelde vragen
Maakt mos een bitumen dak kapot?
Niet direct. Mos houdt wel water en vuil vast, laat de leislag sneller loslaten en verstopt afvoeren. Daarom haal je het weg.
Mag je mos van een plat dak met een hogedrukreiniger weghalen?
Nee. Hoge druk spuit de leislag van de toplaag en kan water in naden drukken. Gebruik een zachte bezem en water.
Hoe vaak moet je mos van een plat dak halen?
Bij twee schoonmaakbeurten per jaar, in het najaar en het voorjaar, krijgt mos weinig kans om dik te worden.


