Een schoorsteen steekt door het dak heen. Rondom die doorbreking moet het dak waterdicht aansluiten op metselwerk, en metselwerk beweegt anders dan een dakbedekking. Daarom zit er lood tussen. Lekt het bij de schoorsteen, dan zit het in negen van de tien gevallen in dat lood of in de aansluiting van de bitumen erop. Hieronder lees je hoe dat in elkaar zit, waar het misgaat en hoe het wordt hersteld.
Wat zijn loodslabben bij een schoorsteen?
Loodslabben zijn stroken lood die de overgang tussen schoorsteen en dak afdekken. Op een plat dak zijn het meestal twee delen. Het eerste deel ligt op het dak en loopt een stuk tegen de schoorsteen omhoog. Daarover komt een tweede strook, het slabbe of de afdekker, die met een omgezette rand in een voeg van het metselwerk zit. Zo kan het dak bewegen zonder dat er een kier ontstaat, en loopt water van de schoorsteen altijd over het lood naar buiten.
Bij een plat dak met bitumen wordt de onderste strook vaak vervangen door bitumen die tegen de schoorsteen omhoog wordt gebrand. Het lood dekt die bitumen dan af aan de bovenkant.
Waar lekt een schoorsteen het vaakst?
| Plek | Wat er misgaat | Wat je ziet |
|---|---|---|
| Voeg waar het lood in zit | Lood is uit de voeg gekomen, of de specie is weggesleten | Lood staat open aan de bovenkant |
| Loodslabbe zelf | Scheuren door uitzetten en krimpen, of gaatjes door ouderdom | Dunne scheurtjes, wit of grijs uitgeslagen lood |
| Aansluiting bitumen op de schoorsteen | Bitumen is losgekomen van het metselwerk | Bitumen staat los of heeft een plooi |
| Achterkant van de schoorsteen | Water en vuil blijven liggen tegen de schoorsteen | Plas of mos achter de schoorsteen |
| Metselwerk en kap | Poreuze stenen, kapotte voegen of een gescheurde kap | Vocht hoog in de schoorsteen, ook binnen in de schacht |
Hoe weet je of het de schoorsteen is of het dak?
Binnen zie je bij een lekkende schoorsteen meestal vocht in de muur rond het rookkanaal of op het plafond direct naast de schoorsteen. Er zijn een paar aanwijzingen die helpen.
- Komt het vocht hoog in de schoorsteenmuur binnen, of zelfs in de schouw, dan zit het eerder in het metselwerk of de kap.
- Komt het op het plafond naast de schoorsteen, dan zit het eerder in de aansluiting op het dak.
- Lekt het vooral bij regen met wind uit één richting, dan is de kant van de schoorsteen die op de wind staat verdacht.
- Zie je bruine of zwarte strepen in de muur, dan kan er roet meekomen met het water. Dat wijst ook op water in het kanaal.
Bij twijfel helpt een blik op het dak. De meeste problemen met lood zijn met het blote oog te zien. Hoe een dakdekker een lekkage verder opspoort, staat in lekkage opsporen op een plat dak.
Hoe worden loodslabben bij een schoorsteen hersteld?
- Het oude lood en de oude afdekking worden weggehaald, net als de specie uit de voeg.
- De bitumen rond de schoorsteen wordt gecontroleerd. Zit hij los of is hij verweerd, dan wordt er een nieuwe strook bitumen tegen de schoorsteen omhoog gebrand.
- De voeg wordt schoon uitgeslepen, zodat het nieuwe lood er goed in kan.
- Nieuwe loodslabben worden op lengte gezet en met een omgezette rand in de voeg gestoken.
- De voeg wordt dichtgezet en het lood wordt tegen het metselwerk aangeklopt.
- Aan de achterkant van een brede schoorsteen kan een kleine verhoging of zadel komen, zodat water er niet blijft staan.
Lood of een loodvervanger: allebei kan. Waar de verschillen zitten, lees je in lood en loodvervanger bij dakaansluitingen.
Is kit om de schoorsteen genoeg?
Kit kan een kier tijdelijk dicht houden, maar het is geen herstel. Kit hecht slecht op lood en op vuil metselwerk, het droogt uit in de zon en scheurt bij de eerste vorst. Daarbij sluit het het water vaak juist in. Het lood moet in de voeg zitten, niet erop geplakt worden. Zie je oude kit rond een schoorsteen, dan is het lood daar eerder al een keer losgekomen.
Wat als de schoorsteen niet meer gebruikt wordt?
Veel oudere huizen hebben een schoorsteen die geen functie meer heeft. Dan is er een keuze: het lood en de kap herstellen, of de schoorsteen tot onder het dak afbreken en het dak dichtmaken. Dat laatste haalt een zwakke plek weg, maar het is meer werk en het kan het aanzicht van het huis veranderen. Bij een monument of in een beschermd stadsgezicht ga je eerst bij de gemeente na wat mag.
Hoe lang gaat lood bij een schoorsteen mee?
Lood zelf gaat lang mee, vaak tientallen jaren. Het zwakke punt is zelden het lood, maar de bevestiging. Specie in de voeg slijt, het lood werkt bij warmte en kou en komt langzaam uit de voeg. Dunne loodslabben scheuren eerder dan dikke, zeker als ze in één lange strook zijn gezet zonder ruimte om uit te zetten.
Daarom wordt lood bij een schoorsteen in kortere stukken gezet, met overlap. Zo kan elk stuk een beetje bewegen zonder te scheuren. Bij een nieuw dak of een overlaging is het een goed moment om de loodslabben mee te nemen. Dan sluit de nieuwe bitumen netjes aan onder nieuw lood.
Wanneer laat je een dakdekker naar de schoorsteen kijken?
Als je vocht ziet rond de schoorsteen, als het lood zichtbaar openstaat of als er kit omheen zit die scheurt. Ook bij een dakrenovatie is het slim om het lood meteen mee te nemen. Een nieuw dak tegen oud lood is een zwakke plek die je net hebt laten zitten. Stuur een foto van de schoorsteen van buiten en van de plek binnen. Renske plant met je in wanneer Laurens komt kijken. Bij daklekkage en dakreparatie lees je hoe het verder gaat.
Veelgestelde vragen
Waarom lekt een schoorsteen op een plat dak?
Meestal door lood dat uit de voeg is gekomen of gescheurd is, of door bitumen die losgekomen is van het metselwerk.
Kun je loodslabben vastkitten?
Dat houdt maar kort. Het lood hoort met een omgezette rand in de voeg te zitten, anders komt het water er weer achter.
Wat als ik de schoorsteen niet meer gebruik?
Dan kun je het lood herstellen, of de schoorsteen laten afbreken en het dak dichtmaken. Bij een monument vraag je eerst bij de gemeente wat mag.


